Lạm phát CPI (YoY)
Tiền trong ví bạn đang "teo" nhanh hay chậm?
Hiểu về Lạm phát CPI (YoY)
Nói dễ hiểu: CPI đo mức đắt lên của giỏ hàng bạn mua mỗi ngày (gạo, xăng, điện, dịch vụ). CPI tăng bao nhiêu % so cùng kỳ chính là lạm phát — đắt lên càng nhanh, tiền càng mất giá.
Vì sao đau ví bạn? Cùng 100.000đ nhưng mua được ít hơn. Người thu nhập thấp chịu nặng nhất vì thực phẩm + xăng chiếm phần lớn chi tiêu của họ.
Chuỗi domino: lạm phát cao → Ngân hàng Nhà nước có thể tăng lãi suất để ghìm → vay mua nhà/kinh doanh đắt hơn → kinh tế chậm lại. NHNN thường canh giữ lạm phát dưới ~4–4.5%.
Đọc kỹ thuật: nhìn CPI theo nhóm hàng để biết cái gì đang đẩy giá — giao thông (xăng), nhà ở (điện/gas), hay lương thực. Đó là "thủ phạm" thật của lạm phát.
📌 Lưu ý khi đọc số liệu: Giá thường tăng theo mùa vụ dịp giáp Tết / đầu năm do cầu mua sắm cao — đừng nhầm với xu hướng lạm phát dài hạn. So sánh YoY chịu ảnh hưởng hiệu ứng nền của cùng kỳ năm trước.